نیرومندی را بستری است ومظهری وسازمانهایی که این بستر ومظهر را نمودار می سازند وپیوند میدهند .نیرومندی در همه  ی شئون حیات یک ملت قابل شناختن است ولی بیشتر وقتی سخن از نیرومندی یک ملت به میان می آید ذهن ها متوجه ارتش ونیروی دفاعی میشود .شاید این توجه چندان بی دلیل نباشد زیرا ارتش ونیروهای دفاعی مظهر خاص نیرومندی یک ملت هستند ولی وجود ارتش به تنهایی دلیل نیرومندی نیست بلکه ارتش میتواند دارای نیرومندی ونمودار نیرومندی باشد وهم میتواند نمودار نیرومندی نباشد .چنانکه در طی تاریخ بسیار شده است که نیروهای سپاهی بزرگ و قوی چون بر بستر نیرومندی استوار نبوده اند در برابر مدافعان به ظاهر ضعیف و کوچک از پای در آمده اند زیرا آن مدافعان بر بستر نیرومندی استوار بوده اندبه عبارت دیگر نمودارها ومظاهر نیرومندی هنگامی به راستی نیرومند هستند که با روابط استوار و پایداری با بستر نیرومندی مربوط باشند .

طبیعت همواره بهترین آموزگار است .گیاه آفتابگردان در کنار نهال سرو کوچک نیرومند مینماید ولی بستر نیرومندی آفتابگردان یکسال بیش دوام ندارد .مسابقه ونبرد بوته ی آفتابگردان وسرو هرگز به سود آفتابگردان نیست زیرا راست است که در چند ماه اول گیاه یکساله به سرعت قد میکشد ولی در آن سالهائیکه سرو سر بر آسمان میساید چه بسیارآفتابگردانها که که به سرعت قد کشیده وسپس پژمرده و نابود شده اند.

ارتش تنها مظهر نیرومندی یک ملت نیست هر یک از شئون یک ملت نمودارهایی برای نیرومندی خود دارد .یک ورزشکار برجسته، یک دانشمند نابغه ،یک هنرمند بی نظیر ،یک کارخانه ی بزرگ و پر قدرت ،هر یک مظهری از نیرومندی است اما نیرومندی راستین در ورزش از آن ملتی نیست که ورزشکار برجسته داشته باشد بلکه از آن ملتی است که میلیونها نفر در آن با ورزش آشنا باشند نه هزاران نفر ورزشکار خوب داشته باشد وصدها قهرمان ورزش .تا در هر زمان بتواند جمعی از ورزشکاران طراز اول را از میان این شبکه ی استوار ورزشی به جهان عرضه نماید.

همچنین است درباره ی دانشمندان ،یک دانشمند نابغه دلیل نیرومندی علمی ملتی نیست بلکه ملتی را میتوان ازجهت علمی نیرومند دانست که در هر یک از شئون علمی دارای سازمانهای مخروط مانندی باشد که قاعده ی آن بر سطح گسترده ای از جمعیت نهاده باشد ودر هر مقطع جمعی آشناتر بدان علم داشته باشد تا هماره بتواند برای دانشمندان کنونی خود جانشینان شایسته تری در چنته داشته باشد.

وجود یک کارخانه نیز نمودار یک صنعت نیرومند نیست بلکه صنعت به عنوان یک نهاد اجتماعی باید از جهات گوناگون در جامعه موجودیت داشته باشد تا چنانکه آن کارخانه ی بزرگ بر اثر حادثه ای ناگهان با همه ی مدیران و کارشناسان و کارگران خود از بین رفت بی درنگ امثال آنان از میان تارو پود همان اجتماع بدست آیند. پس مظهری از نیرومندی هرگاه در بستری از عوامل نیرومندی باشد آنرا می توان نمودار نیرومندی راستین دانست.

پاینده ایران

دکتر محمد رضا عاملی طهرانی -اسفند ماه ۱۳۵۰